Je leest het ’t eerst op Grazia.nl

Klaar met killer boobs: 'Dit spul wilde ik niet langer in mijn lijf, het moest eruit'

Steeds meer vrouwen verwijderen hun borstimplantaten, in de afgelopen tien jaar deden ruim 14.000 Nederlandse vrouwen dat. Plastisch chirurgen zien dat vrouwen onzeker zijn over de veiligheid van hun siliconen. Hoe zit dat?

Klaar met killer boobs: 'Dit spul wilde ik niet langer in mijn lijf, het moest eruit'

Borstimplantaat gescheurd

De 33-jarige Sheling Kamkes is zeventien wanneer ze besluit haar borsten te laten vergroten. Ze is op dat moment erg onzeker over haar cupmaat. Haar ouders stemmen in met een vergroting en met haar nieuwe maat B voelt ze zich veel zekerder. Tien jaar later blijkt de rechterprothese te lekken. “Het voelde alsof je een diepvrieszakje met water indeukt. Ik had veel vage gezondheidsklachten, zoals hersenmist, haaruitval en rode ogen. Maar die koppelde ik niet aan mijn implantaten. Daarom twijfelde ik lang of ik ze wel moest laten checken.” Pas wanneer goede vriendin en YouTuber Dionne Slagter haar attendeert op de mogelijke gevaren, maakt ze een afspraak bij haar huisarts.

Gelukkig nam hij me serieus en kreeg ik een verwijzing voor een MRI-scan”, vertelt ze. “De scan liet duidelijk zien dat het implantaat gescheurd was.” Daarop hoefde Sheling niet lang na te denken. “Ik wist meteen: dit spul wil ik niet langer in mijn lijf, het moet eruit.” Haar prothese is ingekapseld. Dit betekent dat het lichaam een laag littekenweefsel (het kapsel, red.) heeft gevormd rond het implantaat, een normale reactie op een lichaamsvreemd object. “Tijdens de operatie hebben ze de smurrie er echt uit moeten zuigen.” Op haar Instagram-account @Shelingcynthia deelde ze later haar verhaal om andere vrouwen te waarschuwen voor de mogelijke gevaren.

Piek

Sinds 2015 lieten ruim 14.000 vrouwen in Nederland hun siliconen borstimplantaten verwijderen. Dat blijkt uit onderzoek van Pointer (KRO-NCRV) op basis van het DBIR-register, een landelijke kwaliteitsregistratie waarin plastisch chirurgen bijhouden hoeveel borstimplantaten ze plaatsen en verwijderen inclusief de reden waarom. Omdat die registratie niet verplicht is en dus niet compleet, ligt het werkelijke aantal ‘explantaties’ waarschijnlijk nog hoger.

Vooral vanaf 2021 schoot het aantal verwijderingen omhoog, met een piek van zo’n 2.650 verwijderingen in dat jaar. Tegelijkertijd is het aantal vrouwen dat voor een cosmetische borstvergroting kiest juist aan het dalen. Op het hoogtepunt in 2020 lieten bijna zesduizend vrouwen om schoonheidsredenen een borstimplantaat plaatsen. In de laatste paar jaar zijn dat er nog iets meer dan drieduizend per jaar. Naar schatting dragen momenteel ruim tweehonderdduizend vrouwen in Nederland borstimplantaten. Prof. dr. Marc Mureau, plastisch chirurg en woordvoerder van de Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie (NVPC), ziet in de recente cijfers duidelijk terug om welke reden vrouwen hun borstimplantaten laten verwijderen of vervangen. “In 2024 was de meest voorkomende reden kapselcontractuur (25,1 procent) waarbij het lichaam een te strak kapsel rond het implantaat vormt. Op nummer twee stond een kapot of lekkend implantaat (21,2 procent). Op eigen verzoek, dus zonder medische noodzaak, kwam op de derde plaats met 18,6 procent. In 640 gevallen (9,3 procent) registreerden plastisch chirurgen Breast Implant Illness (BII) als reden voor verwijdering.”

Breast Implant Illness is een verzamelnaam voor uiteenlopende klachten van extreme vermoeidheid, concentratieproblemen en spier- en gewrichtspijn tot haaruitval, droge ogen, hoofdpijn, depressieve gevoelens en meer. Inmiddels zijn er meer dan zeventig verschillende klachten die aan siliconenimplantaten worden toegeschreven. “Dat maakt het ontzettend ingewikkeld om vast te stellen of borstimplantaten daar dan wel of niet een rol in spelen”, legt Mureau uit. “Voelen deze vrouwen zich ziek door hun implantaten, of is er mogelijk iets anders aan de hand?”

Langzaam ziek

Hoewel duizenden vrouwen overtuigd zijn dat hun borstprothesen hen langzaam ziek maakten – en zoals Sheling opknapten nadat de siliconen verwijderd waren – is wetenschappelijk bewijs voor een directe oorzaak-gevolgrelatie nog schaars. Zo vond een recent groot Nederlands onderzoek onder borstkankerpatiënten (die na een borstamputatie een siliconenimplantaat kregen) géén verschil in klachten: ongeveer 21 procent van de vrouwen rapporteerde uiteenlopende klachten, ongeacht of ze een borstprothese hadden of niet.

Ook een tweede studie bij borstkankerpatiënten, waarbij vrouwen van een jaar vóór tot drie jaar ná hun prothese- plaatsing gevolgd werden, zag geen verandering. Opmerkelijk genoeg liet een parallel onderzoek wél een verschil zien bij vrouwen met een puur cosmetische borstvergroting. Drie jaar na plaatsing van siliconenimplantaten had twaalf procent van deze vrouwen minstens drie van de genoemde klachten, tegenover negen procent in een vergelijkbare groep zonder implantaten. Dat wijst op een iets verhoogde kans op BII-achtige klachten na een cosmetische ingreep. Maar zo’n statistisch verband zegt nog niets over de oorzaak. Waarom krijgt de ene vrouw wel klachten en de andere niet?

Daarover tasten onderzoekers vooralsnog in het duister. Artsen benadrukken intussen dat het gebrek aan een duidelijke verklaring géén reden is om de meldingen van vrouwen te bagatelliseren. “Dat er geen verklaring is, betekent niet dat ze geen échte klachten ervaren”, zegt Mureau. “Iedere vrouw die zich zorgen maakt over haar borstimplantaten of gezondheidsklachten heeft, moet serieus genomen en goed onderzocht worden. Tegelijk benadrukt hij dat geen enkele medische ingreep zonder risico is. “Als je nul risico wilt, moet je je niet laten opereren.” Bij puur cosmetische operaties ligt volgens hem die risico-afweging extra kritisch. Hoe groot is het esthetische voordeel, en weegt dat op tegen de eventuele nadelen op lange termijn?

Zeldzame kankers

Naast Breast Implant Illness is er nóg een risico waardoor borstimplantaten de afgelopen jaren negatief in het nieuws kwamen. In 2018 werden bepaalde borstimplantaten van fabrikant Allergan van de markt gehaald wegens een link met een zeldzame vorm van lymfeklierkanker. Hierbij kunnen tumorcellen ontstaan in het littekenkapsel rond het implantaat. In Nederland krijgen ongeveer twaalf vrouwen per jaar deze diagnose. Sinds de eerste melding in 1996 zijn er tot 2025 in totaal 121 gevallen geregistreerd.

De ontdekking van dit kankerrisico samen met de beruchte PIP-affaire in 2010, waarbij een Franse fabrikant industriële siliconen gebruikte die veel sneller scheurden, zorgde voor grote ongerustheid over de veiligheid van siliconen. De Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie benadrukt echter dat siliconenimplantaten als medische hulpmiddelen streng zijn getest en veilig bevonden. “Onderzoek wijst niet uit dat borstimplantaten onveilig zijn”, aldus Mureau. Als siliconen echt toxisch zouden zijn, zouden ze nooit op zo’n grote schaal gebruikt mogen worden, voegt hij toe. Ook niet in andere producten als babyfles-spenen, medische slangetjes of bakvormen. Uit metingen blijkt dat zelfs vrouwen zonder implantaten siliconendeeltjes in hun lichaam hebben, via voedsel, make-up en andere bronnen. Toch besluiten steeds meer vrouwen voor de zekerheid afscheid te nemen van hun borstimplantaten, ook als daar medisch gezien geen directe noodzaak voor is. Mureau: “We zien een toename, mogelijk door zorgen over de veiligheid door de aanhoudende negatieve media-aandacht.”

Worsteling

Die zorgen worden gevoed door de vele ervaringsverhlen van lotgenoten, onder wie steeds meer BN’ers die openhartig over hun worsteling met siliconen vertellen. En dat zijn er nogal wat. Zo vertelde voormalig Miss Nederland Stephanie Tency dat ze jarenlang doodmoe en ziek was door haar borstprothesen. YouTuber Dionne Slagter vroeg zich in haar BNNVARA-documentaire Moordtieten af of haar siliconen implantaten misschien ‘tikkende tijd- bommen’ waren. Zij besloot uiteindelijk haar borstimplantaten te vervangen voor zoutwater gevulde prothesen. Fajah Lourens liet in 2021 haar lekke implantaten uit haar lijf halen. Voor de meeste vrouwen blijken siliconenimplantaten gelukkig relatief veilig. Ernstige complicaties komen slechts bij een fractie van de vrouwen voor, en de kleine hoeveelheden siliconen die onvermijdelijk in het lichaam terechtkomen, lijken bij de overgrote meerderheid geen schade aan te richten. Maar wellicht spelen ook de veranderde schoonheidsidealen mee. Of zoals Fajah Lourens het in Beau Monde verwoordde: “Ik liet mijn borsten vergroten in een tijd dat grote ballontieten heel erg in waren. Het was de tijd van Pamela Anderson, vrouwen waren heel dun, maar hadden wel van die grote bollen op hun lijf. In LA zie je dat nog wel, maar verder heb ik het idee dat de trend een beetje voorbij is. Zelf vind ik natuurlijke borsten nu ook veel mooier.”

Body & Mind
  • Adobe Stock