doDisplay('div-gpt-ad-GraziaNL_below_menu_allpages');

Dit zijn de slechtste 'goede voornemens' die je kunt maken

Shannen raakte in coma na een bootongeluk: ‘Ik ontwaakte letterlijk als een grote baby’

Shannen maakte een bizar bootongeluk mee.
doDisplay('div-gpt-ad-GraziaNL_below_image_article');
coma bootongeluk

Shannen overleefde ternauwernood het bootongeluk waardoor ze in coma raakte, maar kreeg daar eenmaal in het ziekenhuis opgenomen legio complicaties bij. Nu, tweeënhalf jaar later, is ze nog altijd bezig met revalideren. "Ik ben extreem dankbaar dat ik nog leef."

doDisplay('div-gpt-ad-GraziaNL_in-content_top_article');

Rare gebeurtenissen

“Ik kan me niet veel meer van die zondag herinneren, behalve dat mijn ouders hadden gevraagd of ik samen met vrienden van hen mee ging varen. Andere weekenden plande ik vaak vol met cheerdance-optredens, vriendinnen of mijn vriend, dit keer was mijn agenda leeg. De zaterdagochtend voor mijn ongeluk gebeurde er iets raars. Ik dronk koffie toen ik ineens glasgerinkel van boven hoorde komen. Een lijstje met daarin een foto van ons gezin, gemaakt in het huis van mijn overleden tante, was naar beneden gevallen. Het stond op een breed kozijn en alle ramen zaten dicht, dus wind kon de oorzaak niet zijn geweest."

"Tijdens de begrafenis van die tante vloog er een witte vlinder voorbij terwijl ze in haar graf werd gehesen. Op de ochtend dat we gingen varen, zag ik eenzelfde, gewonde witte vlinder in de serre. Sommige mensen die dit lezen zullen me voor gek verklaren, maar achteraf gezien lijkt het alsof mijn tante ons op die manier heeft willen vertellen dat er iets ergs zou gebeuren binnen ons gezin. Misschien was het toeval, maar ik denk steeds vaker van niet.”

Verbrijzelde botten

“Samen met mijn ouders en hun vrienden voer ik naar de Nieuwkoopse Plassen. Op een gegeven moment moesten we onder een brug door. Dat is normaal gesproken al een lage brug, maar achteraf hoorden we van de politie dat het water die dag ook nog eens tien centimeter hoger stond door flinke regenval eerder die week. Iedereen bukte voor de brug, maar we vergaten de vlaggenmast binnen te halen. Die roestvrijstalen stang kwam vervolgens met een gigantische klap tegen de onderkant van de brug aan. Niemand heeft gezien wat er precies gebeurde, maar blijkbaar ben ik uit een soort reflex rechtop gaan zitten en heb ik mijn hoofd tegen de brug gestoten. Ik raakte buiten bewustzijn en viel op de console, het hoogste punt van de boot. Terwijl mijn hoofd klem kwam te zitten tussen de console en de brug, voer de boot door. Mijn hoofd is daardoor van mijn atlas (de bovenste nekwervel, die het hoofd draagt, red.) gekomen."

"Toen we onder de brug vandaan kwamen, zag mijn vader bloed uit mijn oor stromen en is hij naar de kant gevaren. Hij heeft een EHBO-cursus gedaan, dus hij kon me enigszins stabiliseren. Omdat ik kreunde, dacht hij dat ik bij was en zag hij de ernst van de situatie nog niet in. Achteraf bleek ik dat geluid te maken omdat er bloed in mijn longen zat en mijn ademhaling werd belemmerd. Vrij snel daarna waren twee ambulances en een traumahelikopter ter plaatse. De broeders hadden meteen door dat het goed mis was. Eentje vertelde me maanden later dat het voelde alsof hij zijn vingers door de sneeuw haalde toen hij mijn hoofd beetpakte, zo erg knisperden de verbrijzelde botten in mijn nek en schedel. Er was volgens hem zoveel haast bij dat tien minuten meer of minder het verschil tussen leven en dood hadden kunnen betekenen. "Het is levensbedreigend. Ze moet per direct met de traumahelikopter naar het ziekenhuis worden gevlogen", zei hij.

Complicaties

"Op dat moment is mijn vader – hartpatiënt – ingestort en net als ik naar het Erasmus MC in Rotterdam gebracht, in een ambulance die oorspronkelijk voor mij was bedoeld. Met mijn vader is het gelukkig goed gekomen, maar ik had hoge koorts en er stond veel druk op mijn hersenen. Beide wilden in eerste instantie niet zakken. Het chirurgisch team heeft tijdens een operatie een drukmeter in mijn hoofd geplaatst. Later ben ik onder een koeldeken gelegd. Dat mijn schedel op zoveel plekken was gebroken, bleek ook ergens goed voor te zijn. Zo kon het opgehoopte bloed ergens heen en werd de druk op mijn hersenen toch minder. Desondanks werd ik kunstmatig in coma gebracht, zodat al mijn energie naar mijn herstel zou gaan. Dertien dagen na mijn ongeluk, op 23 juni, zou ik 24 worden. ‘Dat kunnen we vast wel vieren’, zei mijn vader vlak nadat ik in coma was geraakt."

"In werkelijkheid was het niet de vraag of ik tegen die tijd wakker zou zijn, maar of ik het überhaupt zou overleven. Op een bepaald punt hebben de artsen gewaarschuwd dat mijn ouders zich op het ergste moesten voorbereiden. Het hersenletsel dat ik door het bootongeluk had opgelopen, was slechts één van mijn problemen. Door de koeldeken werden mijn tenen zwart en begon het weefsel daar af te sterven. Mijn moeder heeft me toen geitenwollensokken aangetrokken. Van het beademingsapparaat waar ik aan lag, kreeg ik een longontsteking en daar kwam later een hersenvliesontsteking bij. Verder kreeg ik behoorlijk wat medicatie toegediend om me in mijn diepe coma te houden en om de ontstekingen te onderdrukken: de ‘kapstok’ die naast mijn bed stond, hing vol met allerlei verschillende infuuszakken. Mijn nieren konden het nauwelijks verwerken. Bovendien pakte de sondevoeding die ik kreeg niet."

"Na bijna twee weken ondervoed te zijn geweest, hebben de artsen het infuus daarom rechtstreeks in mijn twaalfvingerige darm geplaatst. Ik was op dat moment al zo’n vijftien kilo afgevallen. Vanaf dat moment ging het langzamerhand beter met me, maar het bleef spannend. Dat ik wakker zou worden, daar was iedereen inmiddels van overtuigd. Maar in wat voor staat? Hersenletsel kan iemands persoonlijkheid compleet veranderen. Wist ik nog wie ik was? En zou ik mijn familie en vrienden nog herkennen?”

Grote baby

“Ruim tweeënhalve week nadat ik in het ziekenhuis was beland, werd mijn medicatie afgebouwd. Op zaterdag 30 juni zaten mijn ouders en twee vriendinnen van mij beneden in het ziekenhuis. Ineens voelde mijn moeder dat ze bij me moest gaan kijken. Terwijl ze aan mijn bed stond, deed ik mijn ogen open. Heel apart, alsof we het allebei aanvoelden. Ik heb dat moment overigens niet bewust meegemaakt. De eerste herinnering die ik heb, is van de echo die ik vier dagen later moest laten maken. Door het lange stilliggen had ik trombose gekregen; er had zich een bloedpropje in mijn lies gevormd. Ik werd de kille, klinische echokamer binnengereden en vroeg me af of dit was waar vrouwen terechtkwamen als ze zwanger waren. Meer kan ik me er niet van herinneren."

"Omdat ik al die tijd niet zelfstandig had geademd en ook niet had gepraat, had ik veel slijmvorming in mijn keel. Af en toe werd dat uitgezogen. De rest van de tijd heeft mijn moeder het zelf met zakdoekjes weggehaald. Anders was ik er misschien wel in gestikt, zo taai als het was. Ik bleek daarnaast een incomplete dwarslaesie te hebben; de zenuwen in mijn rug waren gekneusd en ik had mijn spieren al weken niet gebruikt, dus ik kon niet bewegen. Eigenlijk kon ik helemaal niets. Praten, eten en drinken lukten allemaal niet. Ik moest gekatheteriseerd worden, droeg een luier en kon mijn eigen hoofd niet eens overeind houden. Ik was wakker geworden als een grote baby – letterlijk.”

Leven zonder make-up

“Er stond een volgende operatie gepland om de botbreuken in mijn nek te herstellen. Ik weet nog dat ik dacht: als ik mijn nek heb gebroken, waarom ben ik dan niet dood? De operatie was redelijk traumatisch voor me. In plaats van geheel werd ik plaatselijk verdoofd. Omdat ik net uit een coma kwam, kon mijn lijf een volledige verdoving niet aan. Ze gaven me vier prikken in mijn schedel, wat heel erg zeer deed. Mijn spieren waren zo verzwakt dat ik die nog niet kon gebruiken, dat gold ook voor degene in mijn gezicht. Ik kon niet praten, en dus ook niet uiten hoeveel pijn ik had. De chirurgen hebben met behulp van vier schroeven een haloframe aan mijn schedel vastgemaakt. Dat was best een gepuzzel, omdat mijn botten op zoveel plekken waren gebroken."

"Aan het frame zat een soort gipsvest dat tot mijn navel kwam. Om het wat comfortabeler te maken, zat er een schapenvacht onder het gips. Dat was vrij warm, zo op het hoogtepunt van de zomer. En zeker niet ideaal, aangezien ik ’m tien weken moest dragen en er niet mee mocht douchen. Kleding was ook een lastige kwestie, want er paste niets over die stellage heen. Mijn ouders hebben uiteindelijk maar shirts van mijn vader opengeknipt en met klittenband aan elkaar vastgemaakt. Dat was een heel raar gezicht, ook omdat ik zo mager was geworden. Ik gaf er niets om. Voorheen had ik nooit gedacht dat ik zonder make-up zou kunnen leven, nu konden mascara en foundation me niets schelen. Ik was allang blij als de verpleegsters me wasten, aankleedden, deodorant bij me opdeden en een kam door mijn haar haalden. Ik had al veel respect voor mensen in de zorg, maar sindsdien besef ik pas echt wat ze allemaal doen.”

Revalideren

“Nadat ik uit mijn coma ontwaakte, heb ik nog vier weken in het ziekenhuis gelegen. Vervolgens, nadat ik dat haloframe had gekregen, heb ik tien weken in een revalidatiecentrum gezeten. Toen ik daar vandaan kwam, kon ik met behulp van een rollator lopen en enigszins praten. Ik denk dat ik op dat moment op 55 procent zat van wat ik voor het ongeluk kon, als ik mijn herstel in percentages moet uitdrukken. Met één oor hoor ik nog steeds maar tachtig procent. De zesde zenuw van mijn rechteroog is beschadigd, waardoor ik onscherp en dubbel zie. Ik ben afhankelijk van een bril met prismaglazen, die mijn verzekering destijds net uit het pakket had gehaald. Van de 1500 euro werden er 100 vergoed. Voor nu zijn mijn grootste uitdagingen mijn balans en motoriek."

"De aansturing vanuit mijn hersenen is een stuk trager geworden. Prikkels en informatie verwerken is nog erg vermoeiend, dus ik heb niet meer hetzelfde drukke leven als voorheen. Dansen – wat ik altijd graag en op professioneel niveau deed – is een stuk lastiger geworden, dus daar ben ik helemaal mee gestopt. Sinds half augustus volg ik een behandelprogramma voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel bij Hersenz. Dit is een traject van twee jaar met drie modules van veertien weken. De eerste rond ik binnenkort af. Daarna las ik een pauze in. Half december vertrek ik voor een ander revalidatieprogramma naar Kroatië, waar ik verder aan mijn balans, motoriek en coördinatie zal werken met behulp van robots. Ik ben in totaal vijftien á twintig uur per week aan mijn herstel kwijt. Daarnaast werk ik twee halve dagen als rayonleidster in het schoonmaakbedrijf van mijn ouders. Voorheen deed ik dit fulltime, nu met aangepaste uren in verband met mijn revalidatie.”

Reden

“De periode na mijn ongeluk is voor het merendeel één grote waas. Ik vind het nog steeds een bizar idee dat er allemaal dingen met me zijn gebeurd waar ik op dat moment geen weet van had. Ik had kunnen overlijden zonder dat ik het zelf had doorgehad. Ik probeer niet te veel stil te staan bij wat er had kunnen gebeuren. Het heeft geen zin om in het negatieve te blijven hangen, want het levert me niets op. Ik denk ook nooit: ‘Was ik die dag maar niet mee gaan varen.’ Welk doel mijn ongeluk heeft gehad weet ik niet, maar ik geloof dat er een reden voor is geweest."

"Ik heb geaccepteerd wat me is overkomen en ben me ervan bewust dat het veel erger had kunnen aflopen. Daar houd ik me aan vast. Ik ben nog zo jong. Ik focus liever op de fijne dingen die het me heeft gebracht. Mijn vriendinnengroep en de band met mijn (schoon)ouders, broers, zussen en vriend zijn bijvoorbeeld veel hechter geworden. Verder ben ik vooral bezig met mijn herstel, zodat mijn gebrek aan evenwicht me in de toekomst niet zal belemmeren. Ik wil graag een gezin en hoop mijn kinderen zelfstandig te kunnen opvoeden. Helemaal de oude zal ik nooit meer worden, maar ik ben extreem dankbaar dat ik nog leef.”

doDisplay('div-gpt-ad-GraziaNL_in-content_bottom_article');