De oppositie: 'Topless not done? Dat maak ik zelf wel uit!'

Journalist Milou Deelen (22) gaat de barricades op: het is volgens haar de hoogste tijd om onze tepels te laten shinen.

Vrijheid

"Een paar weken geleden stond ik op een festival. Om me heen zag ik veel mannen zonder shirt. Logisch, het was snikheet. Ik besloot mijn shirt ook uit te trekken. Natuurlijk wist ik dat dat ophef zou veroorzaken omdat ik een vrouw ben, maar daardoor wilde ik me niet laten tegenhouden. Ik trok mijn shirt uit, en daar stond ik dan: in mijn blote tieten. Een beha draag ik niet – ik heb geen cup dubbel D, dus voor mij zijn beha’s niet nodig. Ik voelde me vrij. Dat gevoel van vrijheid duurde echter niet lang: in no time zag ik mannen staren en kreeg ik opmerkingen als ‘lekkere tieten’ en ‘sexy, hoor’ naar mijn hoofd geslingerd. Dat soort opmerkingen vind ik ongepast om naar iemand te roepen die je niet kent, maar ik kijk er niet meer van op. Als vrouw ben ik gewend geraakt aan seksueel getinte opmerkingen van mannen. Maar dat betekent niet dat ik het hoef te accepteren. Sterker nog, ik ga er graag de barricades voor op. Toch trok ik binnen een paar minuten mijn shirt weer aan. Ik wilde gewoon verder feesten – zonder die uitspraken en starende blikken.”

Gewoon sex

“Mannen kunnen overal en altijd in hun blote bast rondlopen, vrouwen niet. Dat is eigenlijk niet eerlijk. Mensen zeggen dan: ‘Ja, maar de vrouwenborst ís seksueel, en die van mannen niet.’ Of zoals dj Frank Dane een aantal weken geleden in RTL Boulevard zei: ‘Maar vrouwenborsten zijn toch ook gewoon sex.’ Hij deed die uitspraak naar aanleiding van de cover met blote tieten van het zomerboek van LINDA.meiden – waarmee het blad de vrouwelijke borst wilde normali- seren. En daar gaat het mis: borsten zijn niet ‘gewoon’ sex. Begrijp me niet verkeerd, ik kan óók op een sexy manier naar de borst kijken, maar niet altijd! Om een simpel voorbeeld te noemen: op het moment dat een vrouw borstvoeding geeft, heeft haar borst niet veel te maken met sex. Maar wat Frank, denk ik, bedoelt, is dat de vrouwen- borst vaak wordt geassocieerd met sex en die van mannen niet. Hoe komt het dat de borsten van vrouwen zo worden geseksualiseerd? Seksuoloog Ellen Laan zegt daarover: “Het is niet biologisch te verklaren. Tepels van mannen hebben evenveel zenuwuiteinden als tepels van vrouwen.” Volgens Laan is het cultureel bepaald om de vrouwenborst met sex te associëren. Er zijn genoeg landen in de wereld waar vrouwen altijd met ontblote borsten rondlopen. De mannen kijken dan niet op of om. In onze westerse cultuur zijn bedekte borsten de norm, omdat wij geléérd hebben dat de borst iets seksueels is.”

Tegen de norm aanschoppen

“Ik schop graag tegen die norm aan, omdat ik hoop dat je een cultuur waarin mannen en vrouwen niet gelijk zijn, kunt veranderen. Zo post ik regelmatig foto’s van mijn borsten op Instagram. Wel met emoji’s op mijn tepels, anders verwijdert Instagram de foto. Regelmatig krijg ik de vraag hoe ik dat voor mezelf verantwoord: dat ik mijzelf feminist noem, en tegelijkertijd mijn blote borsten laat zien. Ik kan het niet beter verwoorden dan Emma Watson, na de kritiek die zij kreeg na haar semi-topless shoot in Vanity Fair: ‘I don’t know what my tits have to do with it.’ Of zoals de feministische kunstenaar Mignon Nusteling in een interview zei: ‘Ik vecht voor het feminisme, maar ik kies er wel voor om naakt op internet te staan. Dat doet echter niets af aan mij als mens, en zeker niet aan de ideologie waar ik voor sta.’ Goed punt. Daarmee zeg ik niet dat alle vrouwen naakt op internet moeten staan als ze dat niet willen, maar ik vind dat de keuze aan de vrouw zelf moet zijn. En dat is het nu niet, want Facebook en Instagram houden er een dubbele moraal op na. Sociale media stromen over van de pikante foto’s met blote lichamen, maar een foto waar ‘gewoon’ een vrouwelijke tepel op staat, wordt subiet verwijderd. Het goede nieuws is dat er al een aantal jaar gestreden wordt tegen deze ongelijkheid rondom de borst."

"In 2012 startte filmmaker Lina Esco de campagne Free The Nipple: een beweging die wereldwijd bekend werd. In 2015 deelden IJslandse vrouwen massaal foto’s van hun tepels, ze riepen 26 maart uit tot Free the Nipple-day. Mijn favoriet is het Genderless Nipples Instagram-account, waar foto’s van alleen de tepels worden gepost, waardoor er niet te zien valt of het vrouwelijke of mannelijke tepels zijn. Om nog even te benadrukken hoe volstrekt belachelijk het social-media-tepelbeleid is: transgender- vrouw Courtney Demone hield tijdens haar hormoonbehandeling een Instagram account bij met foto’s van haar borsten, met de hashtag #DoIHaveBoobsNow, om te kijken wanneer haar foto’s verwijderd zouden worden. Dat gebeurde al heel snel in haar transitie. En wanneer vrouwen een borstamputatie hebben ondergaan, ‘mogen’ ze alleen foto’s van hun borsten posten als je op de foto’s littekens ziet. Vrouwen die deze amputatie ondergingen en een tepel hebben laten tatoeëren, zien dat hun foto’s verwijderd worden.”

Onzekerheid maakt preuts

“We zien de vrouwelijke borst vooral op een geseksualiseerde manier in de media. Op social media, in advertenties, bladen, films: overal zie je de zogenaamd perfecte vrouwenborst. Cup C, mooi rechtop, keurige tepel. Niet de enorme diversiteit aan borsten die er bestaat. Daardoor worden vrouwen onzeker, omdat hun borsten niet voldoen aan de geseksualiseerde perfecte cup-C-borst. En onzekerheid maakt preuts. Mijn moeder vertelde me dat toen zij mijn leeftijd had, het heel normaal was om topless op het strand te liggen. Van bikini’s was in de jaren zeventig en tachtig vaak alleen het broekje te koop. Het lijkt er dus echt op dat we preutser zijn geworden. Als we meer verschillende borsten zouden zien, dus groot, klein, hangend, parmant, jong, oud, wit, donker, vinden we alle soorten en maten sneller normaal en kunnen we onze borsten bevrijden van het ideaalbeeld. Hoe meer tieten mannen zien, hoe minder hysterisch ze reageren als ik op een volgend festival in mijn blote bast rondloop. Ik ben benieuwd hoe lang dat nog duurt.”

Tekst: Milou Deelen Beeld: iStock